FAQ - Najczęściej zadawane pytania

  EEG:

  Neurofeedback:


Czym jest Neurofeedback?

Biofeedback EEG (Neurofeedback) jest formą neurorehabilitacji, łączącą w sobie elementy psycho- i neurofizjoterapii. Przy użyciu zestawu komputerowego obrazowana i modulowana jest czynność bioelektryczna mózgu. Wykorzystuje się tutaj sprzężenie zwrotne między stanem psychicznym pacjenta a czynnością neurofizjologiczną mózgu.

 

 Wróc na górę strony

Na co zwrócić uwagę przy wyborze gabinetu?

Otrzymujemy wiele listów z pytaniami , na co należy zwrócić uwagę przy wyborze gabinetu oferującego trening Neurofeedback.
Przed zdecydowaniem się na trening w danym ośrodku, zalecamy dokonanie wywiadu dotyczącego następujących kwestii:

- Jakie doświadczenie ma terapeuta prowadzący trening?

- Jakie i gdzie ukończył szkolenia?

- Jakie badania poprzedzają trening (EEG, QEEG, miniQEEG, mapping, indywidualne testy)?

- Jakie protokoły treningowe stosuje terapeuta? Jakie jest uzasadnienie stosowania akurat wybranych protokołów?

- Czy współpracuje ze specjalistą neurologiem?

W ostatnich latach, z uwagi na coraz łatwiejszą dostępność do aparatury Biofeedback, powstało wiele gabinetów, które oferują trening Neurofeedback. Wielokrotnie treningi BF prowadzone są bez konsultacji lekarskiej oraz bez specjalistycznych, szczegółowych badań takich jak EEG, QEEG, wykonanych odpowiednio pod kątem treningu NF.
Należy dodać, że jedynie "klasyczne badanie EEG" nie jest pomocne przy doborze odpowiednich protokołów treningowych ani wystarczające do ustalenia samego treningu.

Ponadto wykonanie jedynie badania, tzw. "miniQEEG", również nie stanowi dostatecznego wskaźnika do oceny czynności bioelektrycznej mózgu, którą charakteryzuje duża labilność.
Takie badanie cechuje się nisk ą powtarzalnoś cią oraz niewielk ą dokładnością.
(badanie " miniQEEG " - polega na użyciu jedynie 2 elektrod, których położenie jest zmieniane co kilka minut)

Kolejną kluczową kwestią, dotyczącą gabinetów nie współpracujących z lekarzami, jest niewielka wiedza z tak ważnych dziedzin jak np.: neuroanatomia. Jej znajomość stanowi fundamentalną część neurorehabilitacji, doboru rejonów mózgu oraz częstotliwości, które mają zostać poddane treningowi.

Z przykrością stwierdzamy także , że duża część gabinetów pracuje jedynie na stałych protokołach i theta/beta theta/smr odpowiednio w odprowadzeniach C3 i C4. Niestety nie jest to skuteczny trening pod kątem wszystkich dysfunkcji. Proszę na to zwracać uwagę. W najlepszym przypadku, przy nieodpowiednio zaplanowanym treningu, nie zauważą Państwo żadnych zmian, w najgorszym - dysfunkcje mogą się pogłębić.

 Wróc na górę strony

Jakie jest zastosowanie metody Neurofeedback?

Treningi osób zdrowych:

Treningi neurofeedback mają zastosowanie u osób zdrowych m.in. w celu poprawy pamięci i koncentracji uwagi - co ma duże znaczenie dla uczniów i studentów. Ponadto ćwiczenia te zmniejszając napięcie emocjonalne i zwiększają odporność na stres. Mogą więc z nich korzystać osoby, w których codziennym funkcjonowaniu niezbędne jest odpowiednie panowanie nad emocjami - m.in. poszczególne grupy zawodowe (kadra na stanowiskach kierowniczych, sportowcy, muzycy, etc.). Liczba sesji treningowych ustalana jest indywidualnie, zależnie od zamierzonego celu. Niemniej jednak w przypadku osób zdrowych, aby uzyskać efekt prowadzonych ćwiczeń, liczba treningów powinna wynosić co najmniej 15-20.

Potwierdzona skuteczność w następująchych kwestiach:

  • Poprawa pamięci
  • Poprawa koncentracji uwagi
  • Polepszenie funkcji poznawczych

  • Zmniejszenie napięcia emocjonalnego
  • Zwiększenie odporności na stres
  • Panowanie nad emocjami
  • Poprawa samooceny
 Wróc na górę strony

Terapia i rehabilitacja osób chorych:

Patofizjologiczne podłoże rehabilitacji mózgu i możliwości odzysku utraconych funkcji.

Pewna niewielka liczba uszkodzonych komórek z danego obwodu funkcjonalnego może być skompensowana spontanicznie (minimalna rezerwa to ok.15-25% zdrowych komórek w obwodzie funkcjonalnym), ale proces odbudowy jest zawsze szybszy i pełniejszy, jeśli dostarczana jest zewnętrzna stymulacja zaburzonych sieci. Trening rehabilitacyjny może zatem kształtować reorganizację neuronalną uszkodzonego mózgu, co udowodniono w wielu badaniach eksperymentalnych. Założenie, że mózg dorosłego człowieka cechuje pewien stopień plastyczności, gwarantujący przynajmniej częściową rekonstrukcję zaburzonych funkcji, jest podstawą realistycznego optymizmu terapeutycznego, bazującego na założeniach ogólnych:

  1. Mózg ma dość duże możliwości samo naprawy poprzez przeorganizowanie synaptyczne, powodujące zmiany we wzorcach połączeń synaptycznych.
  2. Takie synaptyczne przeorganizowanie jest kluczowym mechanizmem każdego procesu uczenia się, również tego odbywającego się w trakcie odbudowy czynności po uszkodzeniu mózgu
  3. Wszystko czego doświadcza chory po uszkodzeniu mózgu, stymulacja bodźcowa wobec neuronalnych obwodów, kształtuje połączenia w ramach obwodów funkcjonalnych odpowiadających za daną funkcję, wpływając na proces zdrowienia
  4. Badania potwierdzają pewną możliwość regeneracji komórek nerwowych (głównie w hipokampie) u osób dorosłych. Ukazują także wpływ na proces neurogenezy ilości i jakości bodźców z otoczenia, odbieranych oraz przetwarzanych przez podmiot. Z doświadczenia klinicznego wynika, że wśród chorych po uszkodzeniu mózgu istnieje pewna grupa zdrowiejąca spontanicznie, nawet bez uczestniczenia w programach rehabilitacyjnych. Z drugiej strony są chorzy nie uzyskujący żadnej poprawy, mimo intensywnej terapii. Trzecia grupa pacjentów to osoby, u których obserwuje się poprawę funkcjonowania, choć wydaje się ona wyraźnie uzależniona od oddziaływań rehabilitacyjnych.
    Zaburzenia neurologiczne :
  • Mózgowe porażenie dziecięce
  • Padaczka
  • Urazy mózgu
  • Stany po udarze mózgu
  • Migrena i inne bóle głowy
    Zaburzenia psychiatryczne :
  • PTSD - Post Traumatic Stress Disorder -(Zespół stresu pourazowego)

  • Depresja
  • Nerwice
  • Zespół obsesyjno-kompulsyjny
  • Pobudzenie psychoruchowe
    Zaburzenia psychologiczne :
  • ADHD

  • Autyzm
  • Dysleksja, dysgrafia
  • Zaburzenia snu
  • Zaburzenia koncentracji uwagi
  • Zaburzenia pamięci

Jaka jest skuteczność metody Neurofeedback?

Metoda ta jest skuteczna w 80-95% przypadków, w zależności od stopnia złożoności problemu.

 Wróc na górę strony

Jaka jest charakterystyka poszczególnych pasm częstotliwości?

  • Delta - (0.5 - 4 Hz) - rytm długi, powolny, pofalowany. Fala delta jest najpowolniejszą ze wszystkich fal mózgowych. Najczęściej kojarzona z głębokim snem, pewne częstości w paśmie delta wywołują uwolnienie hormonu wzrostu(GH). Fale delta są też obrazem patologicznym, charakteryzującym uszkodzenia mózgu (np.: guzy). Pojawiają się również przy intensywnym wysiłku umysłowym.
  • Theta - (4- 8 Hz) - rytm ten kojarzony jest z najgłębszym poziomem medytacji. Theta jest też identyfikowana jako "brama do nauki i pamięci". Theta-medytacje zwiększają kreatywność, proces uczenia się. Na ogół nadmiar fal theta w okolicach czołowych, powoduje dekocentrację i problemy w skupieniu uwagi (ADHD, ADD), charakterystyczne dla depresji, zamkniętych uszkodzen głowy oraz epilepsji.
  • Alfa - (8 - 12 Hz) - jest to pasmo głębokiego relaksu i odpoczynku, jednak niedostateczne dla uzyskania medytacji
  • SMR - (12 - 15 Hz) - niska beta, rytm sensomotoryczny, czuciowo-ruchowy. Wzrost SMR poprawia koncentrację uwagi. Pomocny w porządkowaniu deficytów uwagi.
  • Beta - (15- 21 Hz) - jej aktywność odpowiedzialna jest za analizę i organizowanie informacji, koncentrację oraz iloraz inteligencji. Ilość pasma beta wzrasta, kiedy pacjent jest w stanie wysokiej aktywności, zaangażowania.
  • Beta2 ( >21 ) - odpowiedzialne za ogólną aktywację umysłu i ciała. Nadmiar obecny w sytuacjach stresowych oraz napięciowych

 Wróc na górę strony

Jaka ilość sesji treningowych jest zalecana?

Liczba sesji jest wartością szacunkową i zależy od stanu pacjenta poddawanego rehabilitacji. Optymalnym postępowaniem jest jak największa ilość treningów neurofeedback, jednak istnieją pewne szczegółowe protokoły, określające minimalną wymaganą liczbę sesji treningowych, niezbędnych do uzyskania zamierzonych efektów. Praktycy neurofeedback twierdzą, że wyraźnie zauważalne zmiany symptomów następują po każdej porcji 20 treningów. Ćwiczenia prowadzi się optymalnie 2-3 razy w tygodniu, jednak nie rzadziej niż raz tygodniowo.

Niezbędna liczba treningów neurofeedback w celu rehabilitacji osób chorych, zależna jest od rodzaju dysfunkcji i ustalana jest indywidualnie. Istnieje jednak określona minimalna ilość sesji treningowych odpowiadająca poszczególnym zaburzeniom. W przypadku zespołu ADD lub ADHD - jest to 40-60 treningów. Dla lżejszych dysfunkcji mózgowych liczba ta wynosi ok. 40-80 sesji. Natomiast w przypadku poważniejszych uszkodzeń dotyczących ośrodkowego układu nerwowego, niezależnie od ich charakteru (uszkodzenia okołoporodowe czy pourazowe), ilość treningów jest już znaczna i zawiera się w przedziale 80-300.

Zarówno w przypadku osób chorych poddawanych rehabilitacji, jak również osób zdrowych, ćwiczących celem poprawy określonych funkcji - liczba sesji treningowych powinna być optymalnie jak największa. Jednak ze względu na względu na różne istniejące ograniczenia, w celu osiągnięcia efektów prowadzonych ćwiczeń - liczba sesji nie może być mniejsza niż minimalna ilość określona dla każdego z zaburzeń.

 Wróc na górę strony